Ik weet het nog heel goed. Ik had kennismakingsgesprekken gepland na een verandering in de organisatie. Ik kreeg een nieuwe rol, nieuw werkgebied en daarmee een ander team met grotendeels voor mij nieuwe mensen.
De gesprekken verliepen goed, op 1 gesprek na. We begonnen het gesprek.
En binnen een paar minuten dacht ik: hier klopt iets niet.
Hij was gereserveerd en reageerde wat afstandelijk.
En ik voelde mezelf reageren. Ik ging onbewust voorzichtiger worden en iets terughoudender.
Alsof er iets tussen ons in zat, zonder dat er iets gebeurd was.
Dus maakte ik een korte analyse:
Heb ik iets verkeerd gezegd? Kwam ik verkeerd binnen? Keek ik raar? Rook ik vreemd? Lag het aan mij?
Ik haalde hier niet een duidelijk inzicht of antwoord uit.
Maar ondertussen werd het gesprek wel stroever.
Tot ik besloot te doen wat ik inmiddels had geleerd in mijn leiderschap- en coachopleidingen:
niet doorgaan… maar stilzetten.
Ik benoemde wat ik voelde. Open. Zonder oordeel.
“Volgens mij gebeurt er hier iets tussen ons. Klopt dat, merk jij dat ook?”
Gelukkig had hij ook herkenning, maar kon niet direct een oorzaak benoemen.
We gingen samen onderzoeken.
Had ik iets gedaan? Nee.
Had hij iets ervaren? Ook niet echt.
Maar het zat er wel.
Dus ik stelde een andere vraag:
“Kan het zijn dat ik je onbewust aan iemand doe denken?”
Even werd hij stil.
Maar kon niet direct iets bedenken dus geen antwoord.
We zetten het gesprek voort.
Tot een half uur later wel het kwartje viel.
Mijn voorkomen, mijn lengte, mijn uitstraling…
bleken hem te doen denken aan iemand uit zijn verleden.
En dat was geen fijne ervaring geweest.
Het werkt logisch en duidelijk. Niet omdat er iets tussen ons speelde.
Maar omdat er iets onbewust werd meegenomen in het gesprek.
We hebben hier overgesproken en de herinnering opgehaald. En tussen ons veranderde het gevoel.
De spanning viel weg. Het gesprek werd lichter.
Een belangrijke basis was gelegd voor de samenwerking? Die werd zuiverder. Gewoon. Open. Eerlijk.
Je herkent het zelf waarschijnlijk ook.
Je ziet iemand en denkt meteen:
Fijne energie, leuk mens.
Of juist: hier moet ik even op letten.
Zonder dat je die persoon kent.
Dat is geen toeval. Dat is je onbewuste.
We maken razendsnel koppelingen met eerdere ervaringen.
Stem, houding, uitstraling, iets triggert een oude herinnering.
En voordat je het weet, reageer je niet op de persoon voor je,
maar op iemand uit je verleden.
Dat noemen we overdracht.
En het werkt twee kanten op.
Er wordt iets op jou geprojecteerd.
Of jij projecteert iets op de ander.
Zonder dat iemand het doorheeft.
Hier wordt het voor de samenwerking interessant.
Want in teams zie ik dit dagelijks gebeuren.
En als je dit niet herkent?
Dan ga je het persoonlijk maken en heeft het een negatieve impact op de samenwerking. Terwijl dat de ander er niet zoveel aan kan doen.
Of ga je als leider sturen op gedrag, terwijl de oorzaak ergens anders ligt.
Maar als je het wél ziet?
Dan ontstaat er ruimte.
Ruimte voor echte gesprekken.
Ruimte voor begrip.
Ruimte om los te koppelen wat van vroeger is… en wat van nu
En wordt de samenwerking vrijer, effectiever en meer ontspannen!
1. Bewustwording is stap één
Je hoeft het niet meteen op te lossen. Het zien is al winst.
2. Scheid het verleden van het hier en nu.
Vraag jezelf af: reageer ik op deze persoon of op een herinnering?
3. Benoem het (als het kan).
Niet zwaar en zonder oordeel.
Maar nieuwsgierig en onderzoekend.
Dat haalt vaak direct de spanning eraf.
4. Check je aannames
Wat je voelt is echt.
Maar dat betekent niet dat het klopt.
5. Gebruik het als opening.
Juist dit soort momenten geven inzicht in jezelf en de ander.
In onze teamcoaching en leiderschapsprogramma’s staan we hier regelmatig bij stil.
Omdat dit precies is waar gedrag ontstaat en waar echte beweging begint.
Wil je hier eens samen naar kijken?
Neem contact met ons op en we kijken samen hoe we jullie hier in kunnen ondersteunen!